الن کوچر (MCC) و هلن تریو (MCC)
۲۱ اوت ۲۰۲۵
مجله International Coaching Federation
طی سالهای اخیر، تغییرات چشمگیری در فضای کوچینگ رخ داده است. بهزیستی روانی) دیگر یک مهارت جانبی یا اختیاری نیست؛ بلکه به ضرورتی انکارناپذیر تبدیل شده است.
بهعنوان یک «کوچ سلامت و تندرستی دارای گواهینامه ملی» (NBHWC) و «کوچ دارای مدرک ارشد» (MCC) از فدراسیون بینالمللی کوچینگ (ICF)، شاهد روندی فزاینده بودهام: تعداد بیشتری از مراجعان و حتی همکاران کوچ با اضطراب، احساس فشار شدید و فرسودگی دست و پنجه نرم میکنند.
استرس، فرسودگی شغلی و نگرانیهای مربوط به سلامت روان روز به روز شایعتر میشوند و این مسئله صرفاً محدود به کوچینگ سلامت نیست. کوچها در تمامی حوزههای تخصصی اعم از اجرایی، رهبری، زندگی و عملکرد باید برای شناسایی و حمایت از بهزیستی روانی مجهز باشند. هدف ما جایگزینی درمانگر نیست؛ هدف ما کوچینگ ماهرانه و اخلاقی در زمانهای است که جهان به آن نیاز مبرم دارد. در ادامه بررسی میکنیم که چرا این موضوع اهمیت حیاتی دارد و چگونه میتوانیم آن را در فعالیتهای کوچینگ خود ادغام کنیم.
کوچینگ درمان نیست اما گاهی دقیقاً همان چیزی است که مورد نیاز است
کوچینگ درمان نیست. کوچها اختلالات روانی را تشخیص نمیدهند و درمان نمیکنند. در مقابل، ما چیزی متفاوت اما به همان اندازه قدرتمند ارائه میدهیم:
- فضایی امن و فارغ از قضاوت.
- گوش دادن عمیق و حضور آگاهانه.
- پرسشهای توانمندساز و ایجاد حرکت رو به جلو.
- ابزارهایی برای تأمل، تابآوری و همترازی مجدد.
در طول بحران کووید-۱۹، از من دعوت شد تا از دانشگاهی حمایت کنم که با هجمه دانشجویانِ درگیر با مشکلات سلامت روان روبهرو بود. با افزایش درخواستها برای درمان و کمبود متخصصان دارای مجوز برای پاسخگویی، به سراغ کوچینگ رفتیم. نتیجه حیرتانگیز بود. در بیش از ۹۰ درصد موارد، نیازی به درمان وجود نداشت. این دانشجویان تنها نیاز داشتند شنیده شوند، حمایت شوند و با «نگاه مثبت بیقید و شرط» با آنها برخورد شود. کوچینگ کافی بود.
این تجربه، حقیقتی قدرتمند را تأیید کرد: چالشهای سلامت روان با بیماریهای روانی متفاوت هستند. اگر کوچینگ به شکل صحیح انجام شود، نهتنها مناسب است، بلکه میتواند عمیقاً اثربخش باشد. کوچینگ عالی میتواند نتایجی تغییردهنده در زندگی ایجاد کند، بدون آنکه هرگز از خط مرز درمان عبور کند.
بحران بهزیستی روانی: چرا اهمیت دارد؟
دادهها گویای همهچیز هستند:
- ۷۷ درصد کارکنان استرسهای مرتبط با کار را تجربه میکنند.
- ۶۰ درصد کارکنان میگویند استرس محیط کار تأثیری منفی بر سلامت روان آنها دارد.
- تخمین زده میشود که ۱۵ درصد از تمام بزرگسالان در سن کار، دچار یک اختلال روانی هستند.
- استرس مزمن سالانه عامل از دست رفتن ۱۲ میلیارد روز کاری در سطح جهان است.
- احتمال جستوجوی شغل جدید در میان کارکنان دچار فرسودگی شغلی، ۲.۶ برابر بیشتر است.
این اعداد بازتابدهنده وضعیت مراجعان، همکاران و اغلب خودِ ما هستند. بهعنوان کوچ، ما در خط مقدم این بحران رو به رشد قرار داریم که هم مسئولیت و هم فرصتی برای ما به ارمغان میآورد.
تحول کوچینگ: از عملکرد تا تابآوری
بیش از ۲۵ سال است که کوچینگ میکنم و تغییر مسیر آن را از نزدیک دیدهام. کوچینگ که روزگاری عمدتاً بر بهرهوری و رهبری متمرکز بود، امروز باید اولویت خود را بر تابآوری و بهزیستی پایدار قرار دهد. این عناصر در هم تنیدهاند و در جهان پیچیده و پرفشار امروز، دیگر نمیتوان آنها را بهصورت مجزا بررسی کرد.
طبق «مطالعه جهانی کوچینگ ICF در سال ۲۰۲۴»:
- ۹۴ درصد کارکنان انتظار دارند سازمانهایشان حمایتهای لازم برای بهزیستی روانی و استرس را فراهم کنند.
- ۷۴ درصد شرکتها در حال افزایش سرمایهگذاری روی بهزیستی محیط کار هستند.
- رهبرانی که از خدمات کوچینگ بهره میبرند، تابآوری بالاتر و فرسودگی شغلی کمتری گزارش میکنند.
همانطور که دامنه کوچینگ برای پاسخگویی به این نیازها گسترش مییابد، نقش ما نیز باید سازگار شود. حمایت از بهزیستی روانی به معنای ورود به حوزه درمان نیست؛ بلکه به معنای تجهیز خود برای کارکردِ پیشگیرانه، کنشگرانه و نظاممند است.
نقش کوچ در بهزیستی روانی: ۳ ابزار اصلی
بر اساس تجربیات حرفهایام، معتقدم هر کوچ باید ابزارهای زیر را در جعبهابزار خود داشته باشد:
۱. شناسایی : تشخیص زودهنگام ریسکهای بهزیستی روانی
- سنجش سطوح استرس، سلامت هیجانی و تعادل کار و زندگی.
- استفاده از ارزیابیهای ساختاریافته خودتأملی و تابآوری.
- اجرای «انرژیسنجی» برای شناسایی علائم اولیه فرسودگی.
۲. پیشگیری: کوچینگ برای تابآوری پایدار
- آموزش راهبردهای کنشگرانه مدیریت استرس.
- کمک به مراجعان برای تعیین مرزها، بازسازی باورها و ساخت قدرت درونی.
- تقویت عادتهایی که بهزیستی بلندمدت را پشتیبانی میکنند.
۳. یکپارچهسازی : نهادینهسازی بهزیستی در فرهنگ سازمانی
- هدایت رهبران برای پرورش محیطهای ایمن از نظر روانی.
- ترویج «رویکرد کوچینگی» در تیمها: گوش دادن عمیق، همدلی و حضور آگاهانه.
- تسهیل راهبردهایی که تابآوری را هم در سطح فرد و هم در سطح سیستم تقویت میکنند.
خودمراقبتی و خودارزیابی
خودآگاهی، بهویژه در این حوزه، پایه و اساس کوچینگ اخلاقی و اثربخش است. بنابراین پیش از آنکه بتوانیم از دیگران در مسیر مدیریت استرس، فرسودگی و فشار هیجانی حمایت کنیم، باید نگاهی صادقانه به بهزیستی خود داشته باشیم.
«کد اخلاقی ICF» به ما یادآوری میکند که تشخیص دهیم چه زمانی ظرفیت یا بیطرفی ما آسیب دیده است، به خودمراقبتی و توسعه حرفهای مستمر بپردازیم و مرزهای شفافی را حفظ کنیم و در صورت لزوم، مراجعان را ارجاع دهیم. این مسئولیتهای اخلاقی ما را به تأمل بر خود، مدیریت خود و جستوجوی حمایت در صورت نیاز فرا میخواند.
از نمودار «استرس-عملکرد» بهعنوان ابزار خودارزیابی استفاده کنید:
- نقطهای را مشخص کنید که سطح استرس فعلیتان در آن قرار دارد.
- آیا در «منطقه عملکرد بهینه» انرژی دارید؟
- آیا به مرز خستگی رسیدهاید؟ اگر چنین است، چه چیزی عامل آن است و آیا توانایی بازیابی انرژی خود را دارید؟
- آیا دچار ملال شدهاید و نیاز به چالش جدید دارید؟
این ابزاری است که میتوانید برای مراجعان کوچینگ خود نیز به کار ببرید. این کار جرقه تأمل را میزند، خودآگاهی را عمیق میکند و گفتگوهایی را درباره انرژی و ذهنیت آغاز میکند.
سپس، از این پرسشها برای ارزیابی آمادگی خود جهت ورود به حوزه بهزیستی روانی استفاده کنید:
- آیا برای شناسایی علائم فرسودگی و استرس در خود و مراجعانم آمادگی دارم؟
- آیا میدانم چگونه به سمت تابآوری پایدار کوچینگ کنم؟
- آیا مرز بین کوچینگ و درمان را برای خود شفاف کردهام؟
- آیا میدانم چه زمانی باید مکث کنم، تأمل کنم یا به دنبال سوپرویژن (نظارت حرفهای) باشم؟
اگر پاسخ شما به هر یک از این موارد «خیر» است، تنها نیستید. این دقیقاً همان نقطهای است که ارتقای مهارتها آغاز میشود.
ارتقای مهارتها: گسترش جعبهابزار
وقتی ظرفیت خود را در زمینه بهزیستی روانی عمیقتر میکنیم، نهتنها خدمات خود را بهبود میبخشیم، بلکه عملکرد کوچینگ خود را ارتقا داده و:
- خودآگاهی خود را تقویت میکنیم.
- بالاترین استانداردهای اخلاقی را پاس میداریم.
- به شکلی معنادار به نیازهای در حال تحول مراجعان خود پاسخ میدهیم.
کوچینگِ بهزیستی روانی یک مد زودگذر نیست؛ این حوزه در حال تبدیل شدن به قلب حرفه ماست.

